რუსეთი უკრაინაში 3D-პრინტერით დაბეჭდილ ახალ ფრთოსან რაკეტებს იყენებს
უკრაინის თავდაცვის სამინისტროს დაზვერვის მთავარმა სამმართველომ (GUR) რუსული შეიარაღების ახალი ტიპის შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია. საუბარია ფრთოსან რაკეტებზე, სახელწოდებით „Filin“, რომელთა გამოყენებაც ბრძოლის ველზე სექტემბერ-ოქტომბრის პერიოდში დაფიქსირდა. ეს ახალი იარაღი მნიშვნელოვნად განსხვავდება ტრადიციული რუსული რაკეტებისგან, როგორც წარმოების მეთოდით, ისე ღირებულებით.
ტექნოლოგიური მახასიათებლები და 3D-ბეჭდვა
„Filin“-ის კონსტრუქცია ნახშირბადისა და მინაბოჭკოვანი მასალებისგან შედგება, ხოლო მისი ნაწილების ნაწილი 3D-პრინტერითაა დამზადებული. 3D-ბეჭდვის ტექნოლოგია საშუალებას იძლევა, რთული გეომეტრიული ფორმები, მაგალითად, რეაქტიული ძრავის ტურბინის პირები, უფრო ეფექტურად და ნაკლები დანახარჯით დამზადდეს. მიუხედავად იმისა, რომ ეს მეთოდი ყოველთვის არ არის იაფი, კონკრეტული დეტალების წარმოებაში ის მნიშვნელოვან ეკონომიას იძლევა.
რაკეტა ავითარებს დაახლოებით 800 კმ/სთ სიჩქარეს და შეუძლია 1200 კილომეტრამდე მანძილზე გადაადგილება. ეს მონაცემები მას ბევრად უფრო სახიფათოს ხდის, ვიდრე რუსეთის მიერ მანამდე გამოყენებულ „Geran-5“ ტიპის დრონებს, რომლებიც მხოლოდ 430 კმ/სთ სიჩქარეს აღწევდნენ და ხშირად ფრენისას იშლებოდნენ. ახალი რაკეტის სიჩქარე უკრაინის საჰაერო თავდაცვის სისტემებისთვის დამატებით გამოწვევას წარმოადგენს.
დასავლური ელექტრონიკა და საწარმოო ხარჯები
რუსული მხარის მიერ ამ რაკეტების წარმოების გაიაფება ძირითადად კომერციულად ხელმისაწვდომი ნაწილების გამოყენებამ განაპირობა. დაზვერვის მონაცემებით, რაკეტის ფრენის კონტროლერები, ინერციული ნავიგაციის სისტემები და ჩახშობის საწინააღმდეგო აპარატურა დასავლური წარმოშობისაა. კერძოდ, კომპონენტების დიდი ნაწილი შეერთებული შტატებიდან, იაპონიიდან, შვეიცარიიდან, ტაივანიდან და ნიდერლანდებიდანაა მიღებული.
ტრადიციული „Kh-101“ ფრთოსანი რაკეტის ღირებულება ერთ გაშვებაზე 2 მილიონ დოლარს აღემატება. „Filin“-ის წარმოების დაბალი თვითღირებულება კი რუსეთს საშუალებას აძლევს, გამოიყენოს ე.წ. „რაკეტების სპამის“ ტაქტიკა. ამ სტრატეგიის მიზანია უკრაინის საჰაერო თავდაცვის სისტემების გადატვირთვა მასიური, იაფი და სწრაფი რაკეტების ნაკადით.
რატომ არის ეს საშიში?
მიმდინარე კონფლიქტი, რომელიც თავდაპირველად ხანმოკლე ოპერაციად იყო დაგეგმილი, წლებია გრძელდება და ორივე მხარისთვის მძიმე ეკონომიკურ და ტექნიკურ ტვირთად იქცა. იაფი, მაგრამ ეფექტური იარაღის ძიება მუდმივი პროცესია. თუ „Filin“-ის წარმოება მასშტაბურ ხასიათს მიიღებს, უკრაინისთვის თავდაცვითი ოპერაციების განხორციელება კიდევ უფრო რთული გახდება.
მიუხედავად იმისა, რომ ეს რაკეტები თანამედროვე გამანადგურებლების სიჩქარეს ვერ უტოლდება, მათი ტექნიკური მახასიათებლები საკმარისია იმისთვის, რომ საფრთხე შეუქმნან როგორც სამხედრო, ისე კრიტიკულ ინფრასტრუქტურას. უახლოეს მომავალში მთავარი კითხვა ისაა, თუ რამდენად შეძლებს უკრაინა საჰაერო თავდაცვის ადაპტირებას ამ ახალ, მასობრივად წარმოებად საფრთხესთან.