რუსეთი ავიაციის დიზაინისთვის Sberbank-ის ხელოვნურ ინტელექტს იყენებს
ახალი მიდგომა საავიაციო მშენებლობაში
რუსეთის გაერთიანებული საავიაციო კორპორაცია (UAC), რომელიც ისეთ ცნობილ მოდელებს აწარმოებს, როგორებიცაა Su-57 და Su-35, საინჟინრო პროცესებში ხელოვნური ინტელექტის ინტეგრაციას იწყებს. კომპანია ექსპერიმენტებს ატარებს Sberbank-ის მიერ შემუშავებულ დიდ ენობრივ მოდელზე (LLM), სახელად GigaChat. მიზანი თვითმფრინავების კონფიგურაციების წინასწარი დაპროექტება და საინჟინრო ანალიზის დაჩქარებაა.
მიუხედავად იმისა, რომ ტექნოლოგია ჯერ საცდელ ფაზაშია, სპეციალისტები ვარაუდობენ, რომ ის სამომავლოდ აეროდინამიკური გამოთვლებისა და სტრუქტურული სიმტკიცის შეფასებაშიც შეიძლება დაეხმაროს ინჟინრებს. UAC-ის მთავარი კონსტრუქტორის, სერგეი კოროტკოვის თქმით, ციფრული ტექნოლოგიები საშუალებას იძლევა მონაცემთა უფრო ფართო სპექტრი დამუშავდეს, რაც პრობლემების უფრო სიღრმისეულად გააზრებას უწყობს ხელს. თუმცა, კორპორაცია ხაზს უსვამს, რომ ხელოვნური ინტელექტი მხოლოდ დამხმარე ინსტრუმენტია და ის ტრადიციულ საინჟინრო მეთოდებს არ ჩაანაცვლებს.
დასავლური სანქციები და პროგრამული უზრუნველყოფის კრიზისი
რუსეთის საავიაციო ინდუსტრიის მიერ ადგილობრივი პროგრამული გადაწყვეტილებების ძიება იძულებითი ნაბიჯია. 2022 წლის შემდეგ, ისეთი გიგანტების გასვლამ რუსული ბაზრიდან, როგორებიცაა Dassault Systèmes, Siemens და Autodesk, სერიოზული დანაკლისი გამოიწვია. ათწლეულების განმავლობაში რუსი ინჟინრები სწორედ ამ კომპანიების პლატფორმებს იყენებდნენ თვითმფრინავების დიზაინისა და ტექნიკური მომსახურებისთვის.
ამჟამად UAC-მა უკვე დანერგა ადგილობრივი პროგრამული ალტერნატივები დაახლოებით 4 000 საინჟინრო კომპიუტერზე. კორპორაციის განცხადებით, ციფრულმა მეთოდებმა ჰიდრავლიკური სისტემებისა და სალონის ტემპერატურის გამოთვლის პროცესები მნიშვნელოვნად დააჩქარა, თუმცა ამ მონაცემების დამოუკიდებელი ვერიფიკაცია ჯერჯერობით ვერ ხერხდება.
გამოწვევები სამოქალაქო ავიაციაში
მიუხედავად ტექნოლოგიური მცდელობებისა, რუსული სამოქალაქო საავიაციო პროგრამები სირთულეებს აწყდება. მაგალითად, სამგზავრო თვითმფრინავ MC21-ის წარმოება გეგმას ჩამორჩება. რუსეთის პრეზიდენტმა ვლადიმერ პუტინმა საჯაროდ აღიარა, რომ პროექტი თითქმის ორი წლით შეფერხდა, რაც ნაწილობრივ ფრთის კონსტრუქციასთან დაკავშირებულ პრობლემებს უკავშირდება. ამჟამად მთავრობა 2027 წლის ბოლოს მიზნად ისახავს ისეთი მოდელის სერტიფიცირებას, რომელიც სრულად იქნება აწყობილი რუსული წარმოების კომპონენტებით.
ჯერჯერობით უცნობია, კონკრეტულად რა როლი აქვს GigaChat-ს ამ სირთულეების დაძლევაში და გამოიყენება თუ არა ის პირდაპირ სამხედრო თვითმფრინავების ახალი თაობის შექმნისთვის. თუმცა, ფაქტია, რომ რუსეთი ცდილობს თავისი საავიაციო სექტორის ტექნოლოგიური დამოუკიდებლობა ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით შეინარჩუნოს, რათა დასავლური სანქციების პირობებში წარმოების პროცესი შეუქცევადი გახადოს.