OpenAI-მ მეცნიერებაში სამი რევოლუციური აღმოჩენა წარადგინა
ახალი მიდგომა სამეცნიერო კვლევებში
OpenAI-მ კვლევითი საქმიანობის ახალ ეტაპზე გადასვლის შესახებ განაცხადა. კომპანიამ სამი ფუნდამენტური აღმოჩენა წარადგინა მათემატიკაში, ფიზიკასა და კომპიუტერულ მეცნიერებებში. გასული თვის მსგავსად, როდესაც ხელოვნურმა ინტელექტმა მათემატიკური პრობლემების გადაჭრის გზები შემოგვთავაზა, ამჯერად კომპანიამ გადაწყვიტა, კვლევების გავრცელების პროცესში დამოუკიდებელი ექსპერტები ჩაერთო.
აღსანიშნავია, რომ OpenAI-მ უარი თქვა შედეგების ერთპიროვნულად გამოქვეყნებაზე. ნაცვლად ამისა, მან შექმნა „მწყემსების“ (shepherds) ჯგუფები, რომლებიც კომპიუტერული მეცნიერებისა და ფიზიკის მიმართულებით მიღებულ შედეგებს გააკონტროლებენ და მათემატიკური აღმოჩენების შემთხვევაში, მკვლევრებს აძლევენ შესაძლებლობას, თავად გააანალიზონ AI-ს მიერ გენერირებული ლოგიკა.
მათემატიკური და კომპიუტერული გარღვევები
მათემატიკის სფეროში AI-მ გადაჭრა „ლოკალური დაგლუვების ჰიპოთეზა“ (local smoothing conjecture) ევკლიდურ ტალღურ განტოლებებში. ეს მიღწევა ავტომატურად წყვეტს ისეთ რთულ მათემატიკურ ამოცანებს, როგორიცაა Kakeya-ს მაქსიმალური და განზომილების ჰიპოთეზები. შეგახსენებთ, რომ სულ რამდენიმე თვის წინ, პროფესორ ჰონგ ვანგს ფილდსის მედალი სწორედ Kakeya-ს ჰიპოთეზის ნაწილობრივი გადაჭრისთვის გადაეცა, რაც OpenAI-ს მიერ მიღწეული შედეგის მასშტაბს უსვამს ხაზს.
კომპიუტერულ მეცნიერებებში კომპანიამ განაცხადა, რომ მათმა მოდელმა დაამტკიცა „ექსპონენციალური დროის ჰიპოთეზის“ (Exponential Time Hypothesis - ETH) მცდარობა. ეს ჰიპოთეზა 1999 წლიდან მეცნიერებისთვის ჭეშმარიტებად მიიჩნეოდა. შედეგების ვერიფიკაციას უძღვებიან დარგის წამყვანი ექსპერტები, მათ შორის რასელ იმპალიაძო და რამამოჰან პატური, რომლებიც თავად იყვნენ ამ ჰიპოთეზის ავტორები.
ფიზიკა და ეთიკური გამოწვევები
ყველაზე ამბიციური განაცხადი ფიზიკის მიმართულებას უკავშირდება. OpenAI-ს მტკიცებით, მიღებულია კვანტური ველის თეორიების მათემატიკურად მკაცრი დამტკიცება, რაც მოიცავს კვანტურ ქრომოდინამიკასა და სტანდარტული მოდელის გაერთიანებას. ამ სამუშაოს ზედამხედველობას ცნობილი ფიზიკოსი დევიდ გროსი უწევს. თუმცა, სრული მონაცემები ჯერჯერობით საჯარო არ არის.
მიუხედავად ამ პროგრესისა, OpenAI-ს მიდგომა კრიტიკის საგანიც ხდება. დამოუკიდებელმა მრჩეველთა პანელმა კომპანიას მოუწოდა, თავი შეიკავოს შედეგების შერჩევითი გავრცელებისგან, რადგან ეს ქმნის არათანაბარი წვდომისა და მიკერძოების საფრთხეს. ექსპერტები რეკომენდაციას იძლევიან, რომ მსგავსი აღმოჩენები ოფიციალურ სამეცნიერო რეპოზიტორებში განთავსდეს და თან ახლდეს Lean-ის ფორმალიზებული დამტკიცებები.
OpenAI-ს ეს ნაბიჯი ცხადყოფს, რომ ხელოვნური ინტელექტი სულ უფრო მეტად ხდება მეცნიერული კვლევების განუყოფელი ნაწილი. თუმცა, როგორ მოხდება ამ აღმოჩენების აკადემიურ წრეებში ინტეგრაცია და რამდენად სანდო იქნება AI-ს მიერ შექმნილი რთული მათემატიკური კონსტრუქციები, მომავალი წლების ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევა იქნება.