OpenAI-მ მათემატიკაში, ფიზიკასა და კომპიუტერულ მეცნიერებაში ახალი აღმოჩენები წარადგინა

OpenAI-მ სამეცნიერო საზოგადოება კიდევ ერთხელ გააოცა. მხოლოდ რამდენიმე კვირის შემდეგ, რაც კომპანიამ 372 რთული მათემატიკური პრობლემის გადაჭრის გზები გამოაქვეყნა, ხელოვნური ინტელექტის ლაბორატორიამ ახალი, გაცილებით მასშტაბური აღმოჩენები წარადგინა. ამჯერად ხელოვნური ინტელექტის მიერ მიღწეული შედეგები მოიცავს როგორც მათემატიკას, ისე კომპიუტერულ მეცნიერებასა და ფიზიკას.
ახალი ჰიპოთეზები და მათი გავლენა მეცნიერებაზე
OpenAI-ის GitHub-ის გვერდზე უკვე ხელმისაწვდომია ორი ახალი დოკუმენტი. მათგან ერთი ეხება Sogge-ს ადგილობრივი დაგლუვების (local smoothing) თეორიას ტალღურ განტოლებებში, რაც აქამდე გადაუჭრელ მათემატიკურ გამოცანად ითვლებოდა. კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია მეორე აღმოჩენა: მოდელმა დაამტკიცა, რომ ე.წ. „ექსპონენციალური დროის ჰიპოთეზა“ (ETH) მცდარია. ეს უკანასკნელი კომპიუტერულ მეცნიერებაში ფუნდამენტურ ვარაუდად ითვლება, რომლის მიხედვითაც გარკვეული ამოცანების სწრაფად გადაჭრა შეუძლებელია. თუკი ETH მართლაც მცდარია, ეს მეცნიერებს საშუალებას მისცემს შექმნან გაცილებით ეფექტური ალგორითმები მონაცემთა ბაზების, ბიოლოგიისა და გეომეტრიის სფეროებში.
თანამშრომლობა ექსპერტებთან
ამჯერად OpenAI-მ განსხვავებული მიდგომა აირჩია. ფიზიკისა და კომპიუტერული მეცნიერების შედეგების გასაანალიზებლად კომპანიამ მოიწვია დამოუკიდებელი ექსპერტების ჯგუფები. მათემატიკური შედეგები საჯაროდ არის ხელმისაწვდომი, რათა ნებისმიერმა მკვლევარმა შეძლოს მათი გადამოწმება, თუმცა კომპიუტერული მეცნიერების შედეგების შემთხვევაში, ექსპერტებს დაევალათ საკუთარი განმარტებითი მასალების შექმნა, ხოლო ფიზიკის სფეროში მიღწეული შედეგები სრულად გადაეცა შესაბამის სამეცნიერო ჯგუფს.

აღსანიშნავია, რომ სწორედ იმ მეცნიერებს, რომლებმაც წლების წინ ETH ჰიპოთეზა შემოგვთავაზეს, ახლა OpenAI-ის მოდელების მიერ გენერირებული შედეგების ანალიზი დაევალათ. ფიზიკის მიმართულებით კი საუბარია კვანტური ველის თეორიის დამტკიცებაზე ოთხ განზომილებაში, რაც ფიზიკოსებისთვის ერთ-ერთი ყველაზე რთული ამოცანაა.
აკადემიური პატიოსნება და მომავალი
OpenAI აცხადებს, რომ არ აპირებს ამ აღმოჩენებისთვის აკადემიური კრედიტების მიღებას. ყველა სამეცნიერო პუბლიკაციასა და მასალაზე ავტორებად მითითებულნი იქნებიან ის ექსპერტები და მკვლევარები, რომლებიც მონაწილეობდნენ შედეგების ინტერპრეტაციაში. კომპანიის თქმით, ეს პროცესი მიზნად ისახავს მეცნიერებაში ხელოვნური ინტელექტის როლის გაძლიერებას და მკვლევართა ჩართულობის გაზრდას.
საქართველოს სამეცნიერო წრეებისთვის ეს სიახლე მნიშვნელოვანია, რადგან ის აჩვენებს, რომ ხელოვნური ინტელექტი აღარ არის მხოლოდ ტექსტების დამწერი ან სურათების შემქმნელი ინსტრუმენტი. ის ხდება სრულფასოვანი პარტნიორი ფუნდამენტურ მეცნიერებაში, რომელსაც შეუძლია დაეხმაროს კაცობრიობას ისეთი პრობლემების გადაჭრაში, რომლებიც ათწლეულების განმავლობაში გადაუჭრელი რჩებოდა.