კანადაში მსოფლიოში ყველაზე დიდი მონაცემთა ცენტრის მშენებლობა კრიტიკის ქარცეცხლშია
გრანდიოზული პროექტი და მისი გარემოსდაცვითი გამოწვევები
კანადაში, კერძოდ ალბერტას პროვინციაში, მიმდინარეობს დავა, რომელიც შესაძლოა ტექნოლოგიური ინდუსტრიის მომავალზე აისახოს. საუბარია ცნობილი ინვესტორის, Kevin O’Leary-ის მიერ დაანონსებულ Wonder Valley-ის პროექტზე, რომელიც ჩაფიქრებულია, როგორც მსოფლიოში ყველაზე დიდი მონაცემთა ცენტრი (data center). 64 კვადრატული კილომეტრის ფართობის მქონე ობიექტის ბიუჯეტი 70 მილიარდ ამერიკულ დოლარს შეადგენს, თუმცა მისი მშენებლობა ადგილობრივი თემის, Sturgeon Lake Cree Nation-ის (SLCN) მკაცრ წინააღმდეგობას აწყდება.
სითბური ემისიები და მეცნიერული შეფასებები
Sturgeon Lake Cree Nation-ის წარმომადგენლებმა სასამართლოში სარჩელი შეიტანეს პროექტის სამართლებრივი გადახედვის მოთხოვნით. მათ მიერ დაქირავებულმა ფიზიკოსმა, Utah State University-ის პროფესორმა Robert Davies-მა, მონაცემთა ცენტრის გარემოზე ზემოქმედების შესახებ პირველადი შეფასება მოამზადა. Davies-ის განცხადებით, მონაცემთა ცენტრის მუშაობის პროცესში გამომუშავებული სითბური ენერგია იმდენად მასშტაბური იქნება, რომ ის შესაძლოა დედამიწაზე არსებულ ყველაზე დიდ ერთობლივ სითბურ წყაროდ იქცეს.
მეცნიერმა გამოიყენა მეტაფორა და განაცხადა, რომ ობიექტის მიერ გამომუშავებული სითბო ყოველდღიურად „23 ჰიროსიმას ტიპის ატომური ბომბის ენერგიის“ ტოლფასია. Davies-მა განმარტა, რომ ეს შედარება არ გულისხმობს აფეთქებებს, არამედ მიზნად ისახავს ენერგიის მასშტაბის თვალსაჩინოებას. მისი თქმით, არსებული გარემოსდაცვითი კანონმდებლობა არ არის გათვლილი ასეთი უპრეცედენტო ზომის ინფრასტრუქტურული პროექტებისთვის.
რეგულაციები და მომავლის პერსპექტივები
პროექტის განმახორციელებელი კომპანიის, O’Leary Digital-ის ხელმძღვანელობამ ბრალდებებს უკვე უპასუხა. აღმასრულებელი დირექტორის, Paul Palandjian-ის განცხადებით, კომპანია პატივს სცემს კანადის მკაცრ მარეგულირებელ პროცესებს და აქტიურ დიალოგს აწარმოებს ადგილობრივ მკვიდრ მოსახლეობასთან. მიუხედავად ამისა, კრიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ მონაცემთა ცენტრების ზრდასთან ერთად, მათი გავლენა ველურ ბუნებასა და ეკოსისტემაზე სულ უფრო მეტ ყურადღებას მოითხოვს.
Wonder Valley-ის პროექტის ირგვლივ განვითარებული მოვლენები მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ კანადისთვის, არამედ გლობალური ტექნოლოგიური სექტორისთვისაც. ხელოვნური ინტელექტისა და ღრუბლოვანი სერვისების (cloud services) განვითარებამ მონაცემთა ცენტრების საჭიროება მკვეთრად გაზარდა. თუმცა, როგორც ეს შემთხვევა გვიჩვენებს, ინდუსტრიას მოუწევს ბალანსის პოვნა ტექნოლოგიურ პროგრესსა და გარემოსდაცვით უსაფრთხოებას შორის. უახლოეს პერიოდში სასამართლო გადაწყვეტილება განსაზღვრავს, შეძლებს თუ არა O’Leary Digital ამ მასშტაბური გეგმის განხორციელებას, თუ საჭირო გახდება პროექტის სტრუქტურის ფუნდამენტური გადახედვა.