ილონ მასკის $200-მილიონიანი მარცხი ტეხასის არჩევნებში
ტექნოლოგიური გიგანტების Tesla-სა და SpaceX-ის ხელმძღვანელმა ილონ მასკმა 2026 წლის აშშ-ის შუალედურ არჩევნებში პოლიტიკური დანახარჯების ისტორიული რეკორდი მოხსნა. მილიარდერმა რესპუბლიკელი კანდიდატების მხარდასაჭერად 445 მილიონ დოლარზე მეტი გაიღო, საიდანაც 200 მილიონზე მეტი მხოლოდ ტეხასის შტატში დაიხარჯა. თუმცა, კოლოსალური ფინანსური რესურსის მიუხედავად, მასკის ფავორიტები ტეხასში სრულად დამარცხდნენ.
ტეხასის სენატორის არჩევნებში დემოკრატმა James Talarico-მ რესპუბლიკელ Ken Paxton-ს 12 პროცენტულ პუნქტზე მეტით აჯობა. ეს არის პირველი შემთხვევა 1988 წლის შემდეგ, როდესაც ტეხასმა სენატში დემოკრატი წარმომადგენელი აირჩია. პარალელურად, გუბერნატორის პოსტზე დემოკრატმა Gina Hinojosa-მ მოქმედი რესპუბლიკელი გუბერნატორი Greg Abbott დაამარცხა.
რეკორდული ბიუჯეტი და ამომრჩევლის პოზიცია
ტეხასის სენატის არჩევნები აშშ-ის ისტორიაში ყველაზე ძვირადღირებულ საარჩევნო რბოლად იქცა. კანდიდატებსა და მათ მხარდამჭერ პოლიტიკურ კომიტეტებს (PAC) შორის სარეკლამო კამპანიებზე 573 მილიონ დოლარზე მეტი დაიხარჯა. ამ თანხის უდიდესი ნაწილი სწორედ ილონ მასკისგან მოდიოდა.
მასკმა 168 მილიონ დოლარზე მეტი გადარიცხა იმ super PAC-ებში, რომლებიც Ken Paxton-ს უჭერდნენ მხარს. გარდა ამისა, მასკის მიერ დაფინანსებულმა America PAC-მა, რომელშიც მან 216 მილიონი დოლარი ჩადო, ტეხასში დამატებით 34.7 მილიონი დოლარი დახარჯა.
ფინანსური უპირატესობის მიუხედავად, უშუალოდ ამომრჩეველთა მცირე შეწირულობების ნაწილში სურათი რადიკალურად განსხვავებული იყო. Paxton-მა მოქალაქეებისგან მხოლოდ 22.3 მილიონი დოლარის პირდაპირი დონაცია მიიღო, მაშინ როდესაც Talarico-მ რიგითი ამომრჩევლებისგან 146 მილიონი დოლარის მოზიდვა შეძლო. Talarico-მ საარჩევნო კამპანია ააგო ნარატივზე, რომ ეს იყო ბრძოლა ზედა ფენასა და დანარჩენ საზოგადოებას შორის, რითაც ყურადღება გაამახვილა სიმდიდრის უთანასწორობასა და ეკონომიკურ პრობლემებზე.
კულტურული ომები და ტექნოლოგიური ინტერესები
საინტერესოა, რომ მასკის მიერ დაფინანსებული სარეკლამო კამპანია ძირითადად ფოკუსირებული იყო კულტურულ ომებსა და ტრანსგენდერების თემატიკაზე. America PAC-ის მიერ დაფინანსებული ათობით რეკლამა სწორედ ოპონენტის რადიკალური ტრანს-დღის წესრიგის წინააღმდეგ იყო მიმართული.
მეორე მხრივ, სენატორობის კანდიდატმა Talarico-მ ყურადღება გაამახვილა Paxton-ისა და მასკის მჭიდრო კავშირზე. Paxton, რომელიც ტეხასის გენერალური პროკურორის პოსტს იკავებდა, წარსულში არაერთხელ დაეხმარა მილიარდერს. მას შემდეგ, რაც მასკმა სასამართლოში უჩივლა მედიაორგანიზაცია Media Matters-სა და სარეკლამო ფედერაციას, პროკურორმა Paxton-მაც დაიწყო გამოძიება ამავე ორგანიზაციების წინააღმდეგ.
გარდა სენატის რბოლისა, მასკმა მილიონობით დოლარი დახარჯა გუბერნატორ Greg Abbott-ის მხარდასაჭერად. Abbott-ს, რომელიც ტეხასის ხელოვნური ინტელექტის (AI) განვითარების ეპიცენტრად ქცევას გეგმავდა, მხარს უჭერდნენ სხვა ტექნოლოგიური ლიდერებიც, მათ შორის Anthropic-ის თანადამფუძნებელი Tom Brown, რომელმაც კამპანიას 300,000 დოლარი შესწირა.
რას ნიშნავს არჩევნების შედეგები მასკისთვის
მასკის პოლიტიკური ინვესტიციები მარცხით დასრულდა სხვა შტატებშიც. America PAC-მა 10.4 მილიონი დოლარი დახარჯა ოჰაიოში და 9.8 მილიონი დოლარი მიჩიგანში, თუმცა ორივე შტატში დემოკრატებმა გაიმარჯვეს. რესპუბლიკელებმა დამაჯერებელი გამარჯვება მხოლოდ ფლორიდაში მოიპოვეს.
არჩევნების ღამეს ილონ მასკი ჩვეულებრივზე ბევრად პასიური იყო სოციალურ ქსელ X-ში. მან წაშალა საარჩევნო მოწოდება Vote red early! და მხოლოდ კოსმოსში მონაცემთა ცენტრების განთავსებაზე გააკეთა მოკლე კომენტარი.
ნახევარი მილიარდი დოლარის დაკარგვა მსოფლიოს უმდიდრესი ადამიანისთვის, რომლის ქონება ტრილიონ დოლარს უახლოვდება, ფინანსურად მცირე დანაკლისია — ეს მისი ქონების 0.5%-ზე ნაკლებია. თუმცა, ტეხასის შედეგებმა აჩვენა, რომ უპრეცედენტო ფინანსურ რესურსსაც კი არ შეუძლია ამომრჩეველთა განწყობების სრული მართვა.