Google და NASA კოსმოსური მისიებისთვის რობოტ ასისტენტს ქმნიან
კოსმოსური მედიცინის მომავალი: რობოტი ასისტენტი
Google და NASA აქტიურად მუშაობენ ინოვაციურ რობოტულ სისტემაზე, რომელიც ასტრონავტებს ღრმა კოსმოსში, დედამიწიდან მოშორებით ყოფნისას, სამედიცინო და საყოფაცხოვრებო დავალებების შესრულებაში დაეხმარება. პროექტი მიზნად ისახავს ისეთი ტექნოლოგიის შექმნას, რომელიც კრიტიკულ სიტუაციებში, როდესაც დედამიწასთან კავშირი შეფერხებულია, ეკიპაჟს დამოუკიდებლად მოქმედების შესაძლებლობას მისცემს.
მარსისკენ მიმავალ გზაზე კომუნიკაციის შეფერხებამ შესაძლოა 44 წუთამდე მიაღწიოს, რაც დისტანციურ სამედიცინო კონსულტაციას პრაქტიკულად შეუძლებელს ხდის. სწორედ ამიტომ, Google-ის ვიცე-პრეზიდენტის, ჯიმ კელის თქმით, ბორტზე არსებული დამოუკიდებელი რესურსები სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი ხდება. რობოტი არ ჩაანაცვლებს ექიმს, არამედ იმოქმედებს როგორც ასისტენტი, რომელიც ასრულებს ფიზიკურ დავალებებს ეკიპაჟის წევრების მეთვალყურეობის ქვეშ.
ტექნიკური შესაძლებლობები და გამოცდები
რობოტის ფუნქციონალი მხოლოდ მედიცინით არ შემოიფარგლება. ის დაპროექტებულია როგორც მრავალმხრივი დამხმარე, რომელიც დავალებებს შორის მარტივად გადაერთვება: როდესაც არ არის საჭირო სამედიცინო დახმარება, მანქანას შეუძლია ტექნიკური მომსახურება, ტვირთის გადაზიდვა, ინსტრუმენტების ორგანიზება და კოსმოსური ხომალდის განყოფილებების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა. ასეთი ფუნქციონალი მცირერიცხოვან ეკიპაჟს დროს მნიშვნელოვნად დაუზოგავს.
პროექტის ფარგლებში Google იყენებს NASA-ს რეაქტიული მოძრაობის ლაბორატორიის (JPL) ნავიგაციურ ტექნოლოგიებს, ხოლო რობოტის მოძრაობისა და ობიექტებთან მუშაობის სიმულაციისთვის DeepMind-ის ფიზიკურ სიმულატორს, MuJoCo-ს იყენებენ. ლაბორატორიულ ტესტებში რობოტმა სამედიცინო ჩანთის პოვნასა და გადატანაში 85%-იანი წარმატება აჩვენა, რაც იმედისმომცემი შედეგია, თუმცა სისტემა ჯერ კიდევ ადრეულ ეტაპზეა.
რა გველის მომავალში?
ეს პროექტი ეფუძნება 2025 წლიდან დაწყებულ თანამშრომლობას, რომლის ფარგლებშიც მხარეები „ეკიპაჟის სამედიცინო ოფიცრის ციფრულ ასისტენტს“ (Crew Medical Officer Digital Assistant) ავითარებდნენ. საბოლოო მიზანია რობოტის შექმნა, რომელიც მარტივი ხმოვანი ბრძანებების საშუალებით შეძლებს ულტრაბგერითი კვლევისთვის საჭირო აპარატურის მომზადებას ან ასტრონავტის ჯანმრთელობის მონიტორინგს.
მიუხედავად იმისა, რომ ჯერჯერობით საუბარია „კონცეფციის დამტკიცებაზე“ და არა მზა კოსმოსურ აპარატზე, ეს ინიციატივა ნათლად აჩვენებს ხელოვნური ინტელექტისა და რობოტექნიკის როლს კოსმოსური კვლევების ახალ ერაში. საქართველოსთვის, რომელიც ტექნოლოგიური სექტორის განვითარებაზეა ორიენტირებული, კოსმოსური რობოტექნიკის განვითარება კიდევ ერთი დასტურია იმისა, რომ მომავალი ავტომატიზაციასა და ადამიანისა და მანქანის მჭიდრო კოოპერაციაშია.