ესპანეთში საარჩევნო კამპანიისთვის ხელოვნური ინტელექტი გამოიყენეს
ოპოზიციური პარტიის მიერ გავრცელებულმა ვიდეომ, სადაც პოლიტიკოსების დიფფეიკებია გამოყენებული, სამართლებრივი და ეთიკური კამათი გამოიწვია.

ესპანეთში, 29 ნოემბერს დაგეგმილი საყოველთაო არჩევნების მოახლოებასთან ერთად, პოლიტიკური დაპირისპირება ციფრულ სივრცეში ახალ ფაზაში გადავიდა. ქვეყნის მთავარმა ოპოზიციურმა ძალამ, „სახალხო პარტიამ“ (PP), სოციალურ ქსელ X-ში გამოაქვეყნა ვიდეორგოლი, რომელიც სრულად ხელოვნური ინტელექტის (AI) მიერ გენერირებული „დიფფეიკ“ (deepfake) ტექნოლოგიით არის შექმნილი. ვიდეოში მმართველი სოციალისტური პარტიის წევრებისა და პრემიერ-მინისტრ პედრო სანჩესის მეუღლის, ბეგონია გომესის იდენტური გამოსახულებები ჩანან, რომლებიც სხვადასხვა დანაშაულსა და არასათანადო ქმედებებს „აღიარებენ“.
ხელოვნური ინტელექტი პოლიტიკურ დებატებში
ვიდეომ, რომელიც 21 ოქტომბერს გავრცელდა, სულ რამდენიმე დღეში 2 მილიონამდე ნახვა დააგროვა. მასში გამოყენებული სცენარები ეფუძნება მიმდინარე გამოძიებებს, რომლებთან დაკავშირებითაც ფიგურანტები ნებისმიერ ბრალდებას კატეგორიულად უარყოფენ. ოპოზიციური პარტიის წარმომადგენლები აცხადებენ, რომ ეს ქმედება არ იყო მიმართული ამომრჩევლის შეცდომაში შეყვანისკენ, არამედ წარმოადგენს სატირულ ფორმას, რომლითაც მათ სოციალისტების „ორმაგი სტანდარტების“ დემონსტრირება სურდათ.
თუმცა, ხელისუფლების წარმომადგენლები ამას კატეგორიულად ეწინააღმდეგებიან. ესპანეთის ციფრული ტრანსფორმაციის მინისტრმა, ოსკარ ლოპესმა, ვიდეოს „კოლოსალური ტყუილი“ უწოდა. მისი თქმით, ადამიანებისთვის, რომლებიც არ არიან მიჩვეულები ხელოვნური ინტელექტის შესაძლებლობებს, რთულია გაარჩიონ რეალობა სიმულაციისგან, რაც პოლიტიკურ პროცესებში უაღრესად სახიფათო პრეცედენტია. ერთ-ერთმა ფიგურანტმა, რომლის ციფრული ორეულიც ვიდეოში ფიგურირებს, უკვე მიმართა სასამართლოს ცილისწამებისა და ციფრული იდენტობის ქურდობის ბრალდებით.
სამართლებრივი და ეთიკური ზღვარი
ექსპერტების მოსაზრებები ვიდეოს კანონიერებასთან დაკავშირებით გაყოფილია. იურისტების ნაწილი მიუთითებს, რომ რადგან ვიდეოს თან ახლავს მცირე ზომის წარწერა ხელოვნური ინტელექტის გამოყენების შესახებ და მას სატირული ტონი აქვს, ის კანონს არ არღვევს. თუმცა, აკადემიური წრეების წარმომადგენლები ხაზს უსვამენ, რომ საკითხი მხოლოდ იურიდიულ სიბრტყეში არ განიხილება. მკვლევრები ამგვარ ქმედებას „წითელ ხაზს“ უწოდებენ, რადგან სხვა ადამიანების სახელით ცრუ ინფორმაციის გავრცელება დეზინფორმაციის კლასიკური ნიმუშია.
ესპანური შემთხვევა არ არის პირველი მსოფლიოში, როდესაც პოლიტიკოსები დიფფეიკ ტექნოლოგიებს იყენებენ ან მათ წინააღმდეგ იბრძვიან. მსგავსი ტენდენციები დაფიქსირდა ბრაზილიაში, იტალიასა და დიდ ბრიტანეთშიც, სადაც ტექნოლოგიურმა გიგანტებმა და მარეგულირებელმა ორგანოებმა უკვე დაიწყეს მსგავსი კონტენტის წინააღმდეგ ზომების მიღება. ესპანეთში მიმდინარე მოვლენები კი კიდევ ერთხელ ადასტურებს, რომ არჩევნების პერიოდში ციფრული უსაფრთხოება და ინფორმაციის გადამოწმება ამომრჩევლისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანი ხდება.
საბოლოო ჯამში, ეს შემთხვევა მნიშვნელოვან კითხვებს აჩენს დემოკრატიულ პროცესებზე ტექნოლოგიების გავლენის შესახებ. მიუხედავად იმისა, თუ რა შედეგით დასრულდება სასამართლო დავა, ესპანეთის მაგალითი კიდევ ერთხელ შეახსენებს მსოფლიოს, რომ ხელოვნური ინტელექტის ეპოქაში პოლიტიკური კამპანიები ახალი, ხშირად არასასურველი გამოწვევების წინაშე დგას.