დიდი ბრიტანეთი Apple Pay-სთვის კონკურენციის გაზრდას გეგმავს
დიდი ბრიტანეთის კონკურენციისა და ბაზრების სამსახურმა (CMA) ახალი ინიციატივა წარადგინა, რომელიც მიზნად ისახავს Apple-ის გადახდის სისტემისთვის კონკურენტული გარემოს შექმნას. მარეგულირებელი მიიჩნევს, რომ ამჟამინდელი შეზღუდვები და მაღალი საკომისიო გადასახადები ხელს უშლის სხვა კომპანიებს, შესთავაზონ მომხმარებლებს უკონტაქტო გადახდის ალტერნატიული აპლიკაციები iPhone-ის პლატფორმაზე.
NFC ტექნოლოგიაზე წვდომის გაფართოება
iPhone-ის უკონტაქტო გადახდები ეფუძნება NFC (Near Field Communication) ტექნოლოგიას. მიუხედავად იმისა, რომ Apple-მა 2024 წელს მესამე მხარის დეველოპერებს ამ ფუნქციაზე წვდომა მისცა, პროცესი საკმაოდ რთული რჩება. დეველოპერებს მოეთხოვებათ Apple-თან სპეციალური შეთანხმების გაფორმება, საფასურის გადახდა და გადახდის მონაცემების შესანახად აუცილებლად კომპანიის საკუთრებაში არსებული Secure Element-ის (დაცული ჩიპი) გამოყენება.
CMA-ს წინადადება გულისხმობს HCE-ის (Host Card Emulation) მხარდაჭერის აუცილებლობას. ეს ტექნოლოგია საშუალებას აძლევს საგადახდო აპლიკაციებს, იმუშაონ Secure Element-ის გარეშე, რაც პროცესს უფრო მოქნილს და იაფს ხდის. მარეგულირებელი ასევე მოითხოვს, რომ Apple-მა არსებითად შეამციროს ის საფასური, რომელსაც დეველოპერები ამ ტექნოლოგიით სარგებლობისთვის იხდიან.
ევროპული გამოცდილება და Apple-ის პოზიცია
მსგავსი მიდგომა უკვე დანერგილია ევროკავშირში, სადაც 2024 წელს მიღწეული შეთანხმების საფუძველზე, Apple-მა HCE-ზე წვდომა უფასოდ უზრუნველყო. ბრიტანელი მარეგულირებლები აღნიშნავენ, რომ ევროკავშირის ამ გადაწყვეტილების შემდეგ ბაზარზე არაერთი კონკურენტი საფულე (wallet) გამოჩნდა, მაშინ როდესაც დიდ ბრიტანეთში Apple-ის ამჟამინდელი პოლიტიკის გამო მსგავსი პროდუქტების გაჩენა ვერ მოხერხდა.
თავის მხრივ, Apple-ის წარმომადგენლები აცხადებენ, რომ კომპანია უკვე აძლევს დეველოპერებს შესაძლებლობას, შესთავაზონ მომხმარებლებს უკონტაქტო სერვისები. ტექნოლოგიური გიგანტი შიშობს, რომ მარეგულირებლის მიერ შემოთავაზებული ცვლილებები უარყოფითად აისახება მომხმარებელთა უსაფრთხოებასა და კონფიდენციალურობაზე. თუმცა, CMA-ს განცხადებით, მათ მიერ შესწავლილი მონაცემები არ ადასტურებს, რომ HCE-ის გამოყენება ნაკლებად უსაფრთხოა, ვიდრე არსებული სისტემა.
რას ნიშნავს ეს ცვლილებები?
ამ ეტაპზე წინადადებები საჯარო განხილვის რეჟიმშია და დაინტერესებულ მხარეებს საკუთარი პოზიციის დაფიქსირება 2026 წლის 17 ნოემბრამდე შეუძლიათ. ამ ვადის ამოწურვის შემდეგ CMA საბოლოო გადაწყვეტილებას მიიღებს.
მიუხედავად იმისა, რომ ეს რეგულაციები უშუალოდ ბრიტანეთის ბაზარს ეხება, მსგავსი ტიპის ცვლილებები ხშირად გლობალურ ტენდენციებს აყალიბებს. ქართველი მომხმარებლებისთვის, რომლებიც აქტიურად იყენებენ Apple Pay-ს, ეს შეიძლება ნიშნავდეს უფრო მრავალფეროვან არჩევანს და კონკურენციის ზრდას ფინტექ-აპლიკაციებს შორის, რაც გრძელვადიან პერსპექტივაში სერვისების გაუმჯობესებასა და მომხმარებლისთვის დამატებითი შეღავათების გაჩენას შეუწყობს ხელს.