დაზიანებული გარე მყარი დისკი: რატომ არ უნდა შეაერთოთ ის კომპიუტერში
მცირე ვარდნამაც კი შეიძლება გამოიწვიოს მონაცემების შეუქცევადი დაკარგვა.

რატომ არის HDD უფრო მყიფე, ვიდრე გვგონია
გარე მყარი დისკები, რომლებსაც ხშირად HDD-ს (Hard Disk Drive) სახელით ვიცნობთ, გარედან საკმაოდ მყარ მოწყობილობებად გამოიყურება. თუმცა, მათი კორპუსის მიღმა იმალება კომპლექსური მექანიზმი, რომელიც მოძრავი ნაწილებისგან შედგება. განსხვავებით თანამედროვე SSD-ებისგან, რომლებიც ელექტრონულ მეხსიერებას იყენებენ, HDD-ში ინფორმაცია მაგნიტურ ფირფიტებზე ინახება. ამ ფირფიტებსა და წაკითხვა/ჩაწერის თავაკებს შორის მანძილი მხოლოდ ნანომეტრებით იზომება. სწორედ ამიტომ, მცირე ვარდნამაც კი შეიძლება ეს დელიკატური ბალანსი დაარღვიოს და დისკი დააზიანოს.
რატომ არის საშიში „უბრალოდ შემოწმება“
ბევრს აქვს ცდუნება, დავარდნილი დისკი მაშინვე შეაერთოს კომპიუტერში, რათა დარწმუნდეს, რომ ყველაფერი რიგზეა. ეს ყველაზე დიდი შეცდომაა, რომელსაც მომხმარებელი უშვებს. მყარი დისკი მუშაობისას წუთში 5 400 ან 7 200 ბრუნს აკეთებს. თუ ვარდნის შედეგად თავაკები დეფორმირებულია, მოწყობილობის ჩართვა მათ პირდაპირ ფირფიტებზე „გადაატარებს“, რაც ზედაპირს დაკაწრავს. ეს ნაკაწრები კი ნიშნავს მონაცემების ფიზიკურ განადგურებას, რომლის აღდგენაც ხშირად შეუძლებელი ხდება. გარდა ამისა, ნაკაწრების შედეგად წარმოქმნილი მიკროსკოპული ნამსხვრევები დისკის შიგნით იწყებს ბრუნვას და იწვევს ჯაჭვურ რეაქციას, რაც დაზიანებას კიდევ უფრო ამწვავებს.
როგორ მოვიქცეთ დაზიანების შემთხვევაში
თუ თქვენი გარე დისკი დავარდა, განსაკუთრებით მაშინ, თუ ის მუშა მდგომარეობაში იყო, შეწყვიტეთ ნებისმიერი მცდელობა მის ჩართვასთან დაკავშირებით. არ შეანჯღრიოთ, არ გახსნათ და არ გაყინოთ დისკი — ამ ქმედებებმა შესაძლოა სიტუაცია მხოლოდ გააუარესოს. თუ დისკზე შენახული ინფორმაცია თქვენთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია და სარეზერვო ასლი არ გაქვთ, ერთადერთი სწორი გზა პროფესიონალ სერვის ცენტრთან მიმართვაა.

თუ მონაცემები არც ისე მნიშვნელოვანია და მზად ხართ გარისკოთ, შეგიძლიათ ფრთხილი ტესტირება ჩაატაროთ. შეაერთეთ დისკი და ყურადღებით მოუსმინეთ. თუ გესმით უცნაური ხმები, როგორიცაა წკაპუნი, წრიპინი ან ხახუნის ხმა, ან თუ დისკი მუდმივად გადაიტვირთება, დაუყოვნებლივ გათიშეთ ის. თუ დისკი ჩაირთო და მონაცემები ხელმისაწვდომია, პირველ რიგში, გადაიტანეთ ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაილები სხვა მატარებელზე.
ამის შემდეგ, შეგიძლიათ გამოიყენოთ სპეციალური პროგრამები, როგორიცაა CrystalDiskInfo, რათა შეამოწმოთ დისკის SMART (თვითდიაგნოსტიკის) მონაცემები. თუ პროგრამა რაიმე სახის გაფრთხილებას გამოიტანს, ეს ნიშნავს, რომ დისკი აღარ არის სანდო და ის აღარ უნდა გამოიყენოთ. გახსოვდეთ, რომ მომავალში მსგავსი პრობლემების თავიდან ასაცილებლად საუკეთესო გზაა დისკის სიფრთხილით მოპყრობა, მუშაობის პროცესში მისი გადაადგილებისგან თავის შეკავება და კომპიუტერიდან სათანადო წესით (Eject) გათიშვა.